Chỉnh nha toàn diện

Chỉnh nha hỗ trợ phục hình: lập kế hoạch liên chuyên khoa từ kết quả phục hình cuối cùng

Ngọc Anh Đỗ
17 tháng 11, 202657 phút đọc64 lượt xem
Chỉnh nha hỗ trợ phục hình: lập kế hoạch liên chuyên khoa từ kết quả phục hình cuối cùng


Chỉnh nha hỗ trợ phục hình (ortho-prosth) là lập kế hoạch ngược: kết quả phục hình cuối cùng chính là mục tiêu của chỉnh nha. Khi răng được di chuyển về đúng vị trí trước, bác sĩ phục hình mài ít hơn, phục hình bền hơn và bệnh nhân hài lòng hơn.

Bài viết này tổng hợp bằng chứng cập nhật đến 2026 cho bác sĩ chỉnh nha và bác sĩ phục hình. Nội dung gồm: vì sao cần chỉnh nha tiền phục hình, quy trình phối hợp wax-up – mock-up – set-up, và cách quyết định đóng khoảng hay mở khoảng phục hình khi mất răng cửa bên hàm trên.

Hình 1: Đặc điểm chỉnh nha hỗ trợ phục hình

Vì sao cần chỉnh nha trước khi phục hình?

Phục hình đơn thuần thường phải "bù" sai lệch vị trí răng bằng cách mài nhiều. Chỉnh nha sắp xếp lại răng, cung răng và khoảng trống để phục hình đạt cả năm mục tiêu của nha khoa phục hồi.

Năm mục tiêu của phục hình và vai trò của chỉnh nha

Mục tiêuÝ nghĩa lâm sàngChỉnh nha đóng góp gì
Bảo tồn (Preservation)Giữ mô răng, xương, bám dính nha chu; phục hình ít phải làm lạiĐưa răng về vị trí cho phép sửa soạn trong men (veneer sứ 0,3–0,5 mm)
Chức năng (Function)Lực nhai theo trục răng, tiếp xúc khớp ổn địnhLoại bỏ chấn thương khớp, dựng răng nghiêng vào khoảng mất răng
Thoải mái (Comfort)Không vướng cản, không sang chấn do cận chức năngTạo hướng dẫn răng trước/răng nanh, bỏ tiếp xúc bên cân bằng
Thẩm mỹ (Aesthetics)Tỉ lệ răng, đường viền nướu, gai nướu, đường giữaCân chỉnh đường giữa theo nhân trung, sửa răng trồi/lún/lạc chỗ
Dễ duy trì (Maintainability)Làm sạch, sửa chữa, thay thế đượcGiảm vùng lưu giữ mảng bám do răng chen chúc, lệch lạc

Bảo tồn: phục hình tốt nhất là phục hình phải làm lại ít nhất

Mỗi lần làm lại đều lấy đi thêm mô răng không thể thay thế (Margvelashvili và cộng sự, 2025). Vì vậy cách tiếp cận xâm lấn tối thiểu ưu tiên sứ hơn composite về độ bền, và phục hình một phần hơn bao toàn phần để giảm nguy cơ mất sống tủy.

Giữ được men răng giúp dán tốt hơn và ổn định cơ học răng. Sứ dày 0,3–0,5 mm cho phép mài hoàn toàn trong men, không lộ ngà, ít ê buốt (Yu và cộng sự, 2019; Gasara và cộng sự, 2025). Chỉ đạt được điều này khi răng đã nằm đúng vị trí.

Hình 2: Năm mục tiêu của phục hình và vai trò của chỉnh nha

Chức năng và sơ đồ khớp cắn

Tổng quan của Abduo (2015) không tìm thấy nghiên cứu nào quy thất bại phục hình cho sơ đồ khớp bên. Các thất bại đều có nguyên nhân khác: vật liệu, mòn, nghiến răng, implant đối diện.

  1. Hướng dẫn răng nanh: giảm rõ hoạt động điện cơ khi nghiến, siết; lợi ích chủ yếu ở bệnh nhân cận chức năng.
  2. Chức năng nhóm: nhai nhanh hơn, có thể thoải mái hơn, đặc biệt với phục hình trên implant.
  3. Khớp cân bằng hai bên: hoạt động cơ tăng nhiều nhất, ít dùng cho răng thật.

Bất kể sơ đồ nào, thiết kế phục hình nên có ba đặc điểm: vùng trung tâm dài (long centric), nhả khớp nhờ hình thể răng, và không có tiếp xúc/vướng bên cân bằng.

Thẩm mỹ: đánh giá trong và ngoài miệng

  1. Ngoài miệng: tầng mặt, phân loại xương trước–sau; bờ cắn răng cửa giữa trên thấp hơn mặt phẳng cắn 1–2 mm, đánh giá lúc nghỉ và lúc cười.
  2. Kích thước dọc khớp cắn (OVD): khi giảm, xét xem có lấy lại được khoảng liên hàm hay cơ đã thích nghi.
  3. Dấu hiệu cận chức năng: khớp thái dương hàm, phì đại cơ, mòn răng.
  4. Trong miệng: đường giữa trên trùng nhân trung; răng trồi, lún, lạc chỗ; niêm mạc sừng hóa dày tốt hơn mỏng; khuyết hổng sống hàm ngang, dọc hay phối hợp (Abdulmunem và cộng sự, 2025).

Bằng chứng lâm sàng về phối hợp chỉnh nha – phục hình

Ở bệnh nhân sai khớp kèm khuyết hổng cung răng, phối hợp chỉnh nha và phục hình cải thiện chỉ số chảy máu, mảng bám, độ sâu túi; phục hồi nhai, nuốt, phát âm; và đạt mức hài lòng cao (Shen và cộng sự, 2023).

Nếu không chỉnh nha, răng kế cận sẽ nghiêng vào khoảng mất răng, gây khớp cắn không trọn vẹn và giắt thức ăn. Chỉnh nha trước giúp loại bỏ sang chấn khớp và đảm bảo chức năng implant (Kokich & Spear, 1997).

Quy trình phối hợp: wax-up, mock-up và set-up

Rào cản lớn nhất là giao tiếp. Bác sĩ chỉnh nha thường không biết yêu cầu phục hình; bác sĩ phục hình khó hình dung kết quả và không rõ khả năng di chuyển răng. Wax-up chẩn đoán giải quyết điều này: kết quả khớp cắn và phục hình được xác định trước khi gắn mắc cài (Kokich & Spear, 1997).

Nguyên tắc: bác sĩ chỉnh nha không tự ra quyết định phục hình, mà tham vấn bác sĩ phục hình ngay khi lập kế hoạch.

Prosthodontic Driven Orthodontics (PDO) – Speed-Up Therapy

Foschi và cộng sự (2022) mô tả quy trình lập kế hoạch ngược năm bước:

  1. Wax-up chẩn đoán: hình dung trước vị trí răng, hình thể thân răng và đặc điểm khớp cắn; làm cơ sở thống nhất thời điểm từng giai đoạn điều trị.
  2. Mock-up trong miệng: mock-up composite tạo trực tiếp trên răng, mô phỏng chính xác thẩm mỹ và chức năng theo thông số giải phẫu của từng bệnh nhân.
  3. Set-up răng: hiện thực hóa mock-up đã được duyệt. Mục tiêu là đưa răng thật về vị trí cần mài ít nhất, nhìn từ góc độ tiền phục hình chứ không phải chỉnh nha thuần túy.
  4. Điều trị chỉnh nha: răng di chuyển mà không tháo mock-up, bệnh nhân có thẩm mỹ ngay từ ngày đầu. Mỗi lần thay khay, bác sĩ mài kẽ và chỉnh khớp mock-up đúng bằng lượng di chuyển dự kiến.
  5. Hoàn tất phục hình: tháo phần mock-up còn lại, gắn phục hình dán (overlay, onlay, veneer), có thể qua giai đoạn tạm từng phần. Làm đúng từng bước thì kết quả cuối trùng với mock-up đã chức năng hóa.

Ưu điểm: cộng thêm chứ không lấy bớt nên đảo ngược được; mock-up che ngà lộ nên hết ê buốt ngay; tiếp xúc khớp điều chỉnh linh hoạt; khay trong dùng lực nhẹ, theo tác giả không ảnh hưởng đáng kể chỉ số nha chu.

Mất răng cửa bên hàm trên: tình huống ortho-prosth điển hình

Mất răng cửa bên có thể do thiếu răng bẩm sinh, sâu không phục hồi được, bệnh nha chu hoặc chấn thương, gặp ở mọi lứa tuổi. Vì nằm ở vùng thẩm mỹ hàm trên, ảnh hưởng tâm lý – xã hội rất rõ (Wertheimer và cộng sự, 2026).

Các lựa chọn điều trị

Lựa chọnVai tròLưu ý chính
Đóng khoảng bằng chỉnh nha (thay bằng răng nanh)Điều trị xác định sớm, không phụ thuộc tăng trưởngCần tạo hình răng nanh, tẩy trắng, đôi khi phục hình
ImplantPhục hình lâu dài sau khi ngừng tăng trưởngNguy cơ dưới khớp (infraposition) suốt đời
Cầu dán (resin-bonded bridge)Phục hình tạm dài hạn chờ implantMài men tối thiểu; tỷ lệ thất bại cao hơn khi cắn sâu
Pontic trên minivis tạmGiữ chỗ khi cầu dán không lưu giữ đượcVis đặt dọc ở trẻ đang lớn có thể gây khuyết xương góc; cân nhắc vis ngang phía khẩu cái
Ghép răng tự thânLựa chọn cho bệnh nhân đang tăng trưởngTồn tại 90%, thành công 79%; răng mọc theo sự phát triển

Chuyên khoa của bác sĩ ảnh hưởng mạnh đến khuyến nghị: bác sĩ phục hình hay chọn phục hình, bác sĩ phẫu thuật và nha chu thiên về implant, bác sĩ chỉnh nha thiên về đóng khoảng. Đây là lý do cần hội chẩn liên chuyên khoa.

Hình 3: Ca minh hoạ tạo chỗ làm IM trường hợp thiếu bẩm sinh răng cửa bên

Đóng khoảng thay bằng răng nanh: điều cần kiểm soát

Răng nanh khác răng cửa bên ở bốn điểm: màu tối hơn, lồi hơn, rộng gần–xa hơn và hình dạng thoát khác. Răng nanh lý tưởng để thay thế có màu gần răng cửa giữa, hẹp ở cổ răng và mặt ngoài tương đối phẳng.

  1. Cơ sinh học: thêm torque chân răng về phía khẩu cái để giảm gồ răng nanh.
  2. Thủ thuật bổ trợ: mài chỉnh hình men, tẩy trắng, phục hình một phần hoặc toàn phần.
  3. Mô mềm: cắt nướu để hài hòa viền nướu, đặc biệt khi đường cười cao.
  4. Lợi ích: không phụ thuộc tăng trưởng, kết quả tự nhiên và lâu dài, không cần phục hình về sau.

Implant và hiện tượng “dưới khớp” (infraposition)

Implant hoạt động như một răng dính khớp: không có dây chằng nha chu nên không mọc và dịch chuyển theo răng kế cận. Răng và xương ổ xung quanh tiếp tục di chuyển, khiến implant trông như bị lún dần.

  1. Tỷ lệ dưới khớp: khoảng 50% bệnh nhân có implant (Papageorgiou, 2018); 73,3% của 76 implant sau 10,7 năm (Cocchetto, 2019).
  2. Gặp cả ở thanh thiếu niên lẫn người 40–55 tuổi (Bernard, 2004).
  3. Hậu quả: răng đối diện trồi, răng kế cận nghiêng, mất điểm tiếp xúc, lệch viền nướu; viêm nướu, lộ implant qua niêm mạc, tụt nướu, mất gai nướu.

Tam giác đen cạnh implant: kéo trồi răng kế cận

Với implant đơn lẻ vùng răng trước, chiều cao gai nướu phụ thuộc đỉnh xương gian răng cạnh chân răng kế cận. Kéo trồi chỉnh nha răng kế cận làm căng dây chằng, bồi xương ở đỉnh mào và tăng nướu sừng hóa mà không dịch chuyển đường niêm mạc–nướu.

Trong nghiên cứu của Kan và cộng sự (2023), theo dõi trung bình 49,3 tháng:

Chỉ sốKết quả
Tỷ lệ thành công implant100% (14/14)
Biên độ kéo trồi4,62 ± 0,78 mm
Tăng xương gian răng3,54 ± 0,61 mm; tái phát gần như bằng 0
Tăng gai nướu implant–răng3,98 ± 0,81 mm
Tăng mức nướu mặt ngoài4,27 ± 0,55 mm
Hiệu quả theo kiểu nướuNướu mỏng 80,5%, nướu dày 91,5%

Lượng mô tăng không tương ứng 1:1 với lượng kéo trồi, và kiểu nướu mỏng đáp ứng kém hơn.

Đóng khoảng hay phục hình: bằng chứng nói gì?

Bằng chứng hiện tại nghiêng về đóng khoảng khi có chỉ định phù hợp, nhưng hai hướng cho kết quả tương đương. Các tổng quan hệ thống mới (Migliorati, 2024; Althubaiti, 2026) chỉ gồm nghiên cứu hồi cứu và bệnh–chứng, không có thử nghiệm ngẫu nhiên.

Tiêu chíThay răng nanh so với implant/phục hình
Thẩm mỹNgười không chuyên đánh giá đóng khoảng ngang bằng hoặc tốt hơn; chỉ chiều cao gai nướu và đỉnh viền nướu khác biệt có ý nghĩa
Nha chuĐộ sâu túi, chảy máu, mức bám dính tương đương; một số nghiên cứu thấy nướu khỏe hơn ở nhóm đóng khoảng
Chức năngTiếp xúc khớp và dấu hiệu rối loạn thái dương hàm tương đương

Ủng hộ đóng khoảng: chi phí thấp, điều trị xác định trước khi hết tăng trưởng, tránh nhược điểm dưới khớp của implant.

Hạn chế: đòi hỏi kỹ năng thẩm mỹ trên răng nanh và răng cối nhỏ, có thể gây lệch Bolton, xương mặt ngoài mỏng hơn.

Trẻ đang tăng trưởng: vì sao nên chờ implant

Nghiên cứuMức dưới khớp
Thilander 19940,64 mm dưới 15 tuổi; 0,34 mm từ 15 tuổi (3 năm)
Kawanami 19990,42 mm/năm dưới 16 tuổi; 0,14 mm/năm ở 16–19 tuổi
Bernard 20040,1–1,65 mm ở 15–21 tuổi; 0,12–1,86 mm ở 40–55 tuổi

Không có tuổi nào nguy cơ bằng 0, chỉ có tuổi mà tốc độ đủ chậm để chấp nhận. Trong thời gian chờ, có thể dùng cầu dán (tồn tại 98,2% sau 10 năm), pontic trên minivis, hàm tháo lắp hoặc hàm duy trì có răng giả, hoặc ghép răng tự thân.

Quy trình 6 bước: có nên thay bằng răng nanh?

Không có đáp án mặc định, chỉ có một trình tự cân nhắc. Đánh giá lần lượt sáu cổng sau:

  1. Tình trạng tăng trưởng. Còn tăng trưởng: chọn giải pháp tạm, đóng khoảng hoặc ghép răng tự thân. Đã ngừng: mọi lựa chọn đều mở. Đánh giá bằng chồng phim sọ nghiêng, độ trưởng thành đốt sống cổ, tốc độ tăng chiều cao.
  2. Sai khớp cắn. Thuận lợi cho đóng khoảng: hạng II răng cối không chen chúc hàm dưới, hoặc hạng I chen chúc nặng hàm dưới cần nhổ răng. Khó hơn: hạng I có khoảng hở và cắn chìa giảm, hoặc hạng III. Nếu mở khoảng, ước lượng chiều rộng cần bằng tỉ lệ vàng (1:0,618), răng cửa bên đối bên hoặc phân tích Bolton.
  3. Răng nanh có thay thế được không. Mặt ngoài lồi, răng rộng: mài chỉnh hình, veneer hoặc mão. Gờ cổ lớn: mài chỉnh hình, có khi cần điều trị tủy. Mòn bờ cắn: phục hồi. Màu tối: tẩy trắng hoặc veneer. Răng nanh càng không thuận lợi, gánh nặng điều trị bổ trợ càng tăng nhanh.
  4. Đường cười và cấu trúc nướu. Cười lộ nướu thì viền nướu và gai nướu trở thành yếu tố giới hạn cho mọi lựa chọn. Khoảng 9/10 người lớn có đường cười thấp hoặc trung bình, nên sai lệch nướu thường được môi che.
  5. Tình trạng răng kế cận. Men nguyên vẹn: cầu dán hoặc cầu cánh zirconia một bên tốn ít mô nhất (tồn tại 97,3% sau 15 năm; Kern, 2025), trừ khi cắn sâu. Răng đã phục hồi: cầu mài có thể là một lựa chọn.
  6. Yếu tố bệnh nhân. Tài chính, khả năng duy trì, hợp tác và kỳ vọng. Yếu tố này thường quyết định ca bệnh trên thực tế, nhưng lại ít bằng chứng nhất; đặc biệt là gia đình có chấp nhận phục hình tạm gần một thập kỷ hay không.

Ai quyết định gì, và khi nào

Giai đoạnNgười chịu trách nhiệmHồ sơ bên kia cần
Chẩn đoánBác sĩ chỉnh nhaPhim toàn cảnh, CBCT nếu răng nanh lạc chỗ, dữ liệu quét
Đánh giá khả năng phục hìnhBác sĩ phục hìnhWax-up chẩn đoán hình thể răng cuối cùng
Xác định khoảngCùng quyết địnhChiều rộng gần–xa mục tiêu, độ song song chân răng, nướu
Thực hiện chỉnh nhaBác sĩ chỉnh nhaSet-up từ đầu hoặc giữa liệu trình, không đợi lúc tháo mắc cài
Hoàn tất phục hìnhBác sĩ phục hìnhSet-up cuối, thời điểm tháo mắc cài, kế hoạch duy trì
Theo dõi dài hạnCùng phụ tráchLịch tái khám thống nhất và người phụ trách

Nguồn: Spear & Kokich (2007), Kinzer & Kokich (2005).

Thông điệp cốt lõi cho bác sĩ

  1. Hội chẩn bác sĩ phục hình trước khi đóng hoặc mở khoảng. Chiều rộng gần–xa là thông số phục hình, không phải sản phẩm phụ của việc sắp răng.
  2. Wax-up chẩn đoán là kênh giao tiếp tốt nhất. Thiếu nó, sai lệch thường chỉ lộ ra lúc tháo mắc cài, khi các cách sửa đơn giản đã không còn.
  3. Đánh giá tăng trưởng trước tiên. Tăng trưởng loại bớt lựa chọn chứ không thêm vào.
  4. Tồn tại không phải là thành công, và thành công theo bác sĩ chưa chắc là điều bệnh nhân nhìn thấy.
  5. Giữ cửa mở nhiều nhất có thể. Đưa bác sĩ phục hình vào phòng trước khi kế hoạch được chốt.

Bằng chứng hiện có còn hạn chế: chưa có thử nghiệm ngẫu nhiên so sánh các hướng điều trị, dữ liệu dài hạn đến từ ít bác sĩ và ca chọn lọc, và dưới khớp implant chưa dự đoán được cho từng cá nhân.

Tài liệu tham khảo

Abduo, J., & Tennant, M. (2015). Impact of lateral occlusion schemes: A systematic review. The Journal of Prosthetic Dentistry, 114(2), 193–204. https://doi.org/10.1016/j.prosdent.2014.04.032

Althubaiti, M. M., Nunu, D. Y., Alshawi, A. H., Alswail, S. S., … (2026). Esthetic, periodontal, and functional outcomes of orthodontic space closure versus prosthetic replacement for congenitally missing maxillary lateral incisors: A systematic review. Cureus, 18(1), Article e101260. https://doi.org/10.7759/cureus.101260 [Cần bổ sung đủ danh sách tác giả].

Bernard, J.-P., Schatz, J.-P., Christou, P., Belser, U., & Kiliaridis, S. (2004). Long-term vertical changes of the anterior maxillary teeth adjacent to single implants in young and mature adults: A retrospective study. Journal of Clinical Periodontology, 31(11), 1024–1028. https://doi.org/10.1111/j.1600-051X.2004.00574.x

Bousquet, P., Barthélemi, S., Artz, C., & Delsol, L. (2021). The application of orthodontic bone stretching for correcting malpositioned dental implants. Head & Face Medicine, 17, Article 42. https://doi.org/10.1186/s13005-021-00294-y

Cocchetto, R., Pradies, G., Celletti, R., & Canullo, L. (2019). Continuous craniofacial growth in adult patients treated with dental implants in the anterior maxilla. Clinical Implant Dentistry and Related Research, 21(4), 627–634. https://doi.org/10.1111/cid.12790

Czochrowska, E. M., Stenvik, A., Bjercke, B., & Zachrisson, B. U. (2002). Outcome of tooth transplantation: Survival and success rates 17–41 years posttreatment. American Journal of Orthodontics and Dentofacial Orthopedics, 121(2), 110–119. https://doi.org/10.1067/mod.2002.119979 †

Foschi, D., Abate, A., Maspero, C., Solimei, L., Lanteri, C., & Lanteri, V. (2022). Method presentation of a new integrated orthodontic-conservative approach for minimally invasive full mouth rehabilitation: Speed up therapy. Biomedicines, 10(10), Article 2536. https://doi.org/10.3390/biomedicines10102536

Kan, J. Y. K., Rungcharassaeng, K., Yin, S., Kang, P., Celenza, F., Spear, F., Chung, J. Y., & Lozada, J. L. (2023). Orthodontic tooth extrusion to regenerate missing papilla adjacent to maxillary anterior single implants: A 2- to 7-year retrospective study. Journal of Esthetic and Restorative Dentistry, 36(1), 124–134. https://doi.org/10.1111/jerd.13147

Kawanami, M., Andreasen, J. O., Borum, M. K., Schou, S., Hjørting-Hansen, E., & Kato, H. (1999). Infraposition of ankylosed permanent maxillary incisors after replantation related to age and sex. Endodontics & Dental Traumatology, 15(2), 50–56. https://doi.org/10.1111/j.1600-9657.1999.tb00752.x †

Kern (2025). Long-term outcome of anterior cantilever zirconia ceramic resin-bonded fixed dental prostheses: Influence of the pontic location. The Journal of Prosthetic Dentistry, 133(4), 1017–1023. https://doi.org/10.1016/j.prosdent.2024.12.032.

Kern, M., Passia, N., Sasse, M., & Yazigi, C. (2017). Ten-year outcome of zirconia ceramic cantilever resin-bonded fixed dental prostheses and the influence of the reasons for missing incisors. Journal of Dentistry, 65, 51–55. https://doi.org/10.1016/j.jdent.2017.07.003

Kinzer, G. A., & Kokich, V. O., Jr. (2005). Managing congenitally missing lateral incisors. Part I: Canine substitution. Journal of Esthetic and Restorative Dentistry, 17(1), 5–10. https://doi.org/10.1111/j.1708-8240.2005.tb00076.x †

Kokich, V. G., & Spear, F. M. (1997). Guidelines for managing the orthodontic-restorative patient. Seminars in Orthodontics, 3(1), 3–20. https://doi.org/10.1016/S1073-8746(97)80036-9 †

Margvelashvili-Malament (2025). Minimally invasive fixed prosthodontics: A narrative review. Journal of Esthetic and Restorative Dentistry, 37(5), 1248–1254. https://doi.org/10.1111/jerd.13422Nanayon, T., & Asavanamuang, P. (2026). Ortho-prosth: Prosthetic treatment plan for ortho patient [Bài trình bày seminar; cố vấn S. Peanchitlertkajorn & P. Nakaparksin].

Papageorgiou, S. N., Eliades, T., & Hämmerle, C. H. F. (2018). Frequency of infraposition and missing contact points in implant-supported restorations within natural dentitions over time: A systematic review with meta-analysis. Clinical Oral Implants Research, 29(Suppl. 18), 309–325. https://doi.org/10.1111/clr.13291

Sauvin, G., Nurdin, N., Bischof, M., & Kiliaridis, S. (2022). Assessment and aesthetic impact of a long-term vertical discrepancy between the single anterior maxillary implant-supported crown and adjacent teeth: A retrospective cross-sectional study. Clinical and Experimental Dental Research, 8(5), 1109–1116. https://doi.org/10.1002/cre2.629

Shen, Y., Jiang, X., & Yu, J. (2023). The combined orthodontic and restorative treatment for patients with malocclusion and dentition defects: A randomized controlled trial. Medicine, 102(35), Article e35025. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000035025

Spear, F. M., & Kokich, V. G. (2007). A multidisciplinary approach to esthetic dentistry. Dental Clinics of North America, 51(2), 487–505. https://doi.org/10.1016/j.cden.2006.12.007 †

Thilander, B., Ödman, J., Gröndahl, K., & Friberg, B. (1994). Osseointegrated implants in adolescents: An alternative in replacing missing teeth? European Journal of Orthodontics, 16(2), 84–95. https://doi.org/10.1093/ejo/16.2.84

Thilander, B., Ödman, J., & Lekholm, U. (2001). Orthodontic aspects of the use of oral implants in adolescents: A 10-year follow-up study. European Journal of Orthodontics, 23(6), 715–731. https://doi.org/10.1093/ejo/23.6.715 †

Wertheimer, M. B., Kim, L. Y., & Park, J. H. (2026). Orthodontic perspective on treatment recommendations for missing maxillary incisors: A contemporary guideline. American Journal of Orthodontics and Dentofacial Orthopedics, 169(5), 559–567. https://doi.org/10.1016/j.ajodo.2025.12.003

Winitsky, N., Naimi-Akbar, A., Nedelcu, R., Jemt, T., & Smedberg, J.-I. (2021). 3-D tooth movement adjacent to single anterior implants and esthetic outcome: A 14- to 20-year follow-up study. Clinical Oral Implants Research, 32(11), 1328–1340.

Yu, H., Zhao (2019). Minimal invasive microscopic tooth preparation in esthetic restoration: A specialist consensus. International Journal of Oral Science, 11(3), Article 31. https://doi.org/10.1038/s41368-019-0057-y



Thảo luận

Đăng nhập để tham gia bình luận bài viết này.

  • Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên!